Sommige materialen hebben een verborgen magnetisch gedrag dat je niet met het blote oog ziet, maar wel met de juiste meetapparatuur. Onderzoekers schoten met een laser op zo'n materiaal en zagen iets dat ze niet verwacht hadden: een kwantumtoestand die honderd keer langer overleefde dan tot nu toe
Op maar 6,9 parsec afstand, zo'n 22,5 lichtjaar, draait een klein rotsachtig planeetstelsel om een rode dwergster. Dat is in kosmische termen onze achtertuin: licht van je vliegtuig zou er miljoenen jaren over doen om daar te komen, maar sterrenlicht doet het in 22,5 jaar.
Kun je met licht een kristal tijdelijk in een magneet veranderen? Die vraag houdt natuurkundigen al jaren bezig. Een nieuw onderzoek zet daar nu een flinke domper op: het verschijnsel bestaat wel, maar is duizenden keren zwakker dan sommige eerdere metingen leken aan te tonen. Het gaat om zogeheten circulaire
Kwantumcomputers en ultragevoelige sensoren moeten vaak gekoeld worden tot bijna het absolute nulpunt, kouder dan de lege ruimte tussen de sterren. Dat maakt ze duur en onpraktisch. Een nieuw ontdekt foutje in een diamant lijkt daar verandering in te kunnen brengen, want het werkt ook gewoon bij kamertemperatuur. Het gaat
Kijk eens naar een bewolkte lucht. Je ziet een vlak wit oppervlak, maar daaronder zit een complexe structuur van dichte en dunne delen, lagen en vormen. Juist die binnenkant van wolken is voor wetenschappers nog altijd lastig te meten. Een nieuwe rekenmethode kan daar verandering in brengen. Lage wolken, zoals
Bloed dat weken in een zak in de koelkast heeft gelegen, is niet meer hetzelfde bloed als vers uit je arm. De rode bloedcellen veranderen van vorm: ze krijgen stekeltjes, als een zee-egel. Je lichaam herkent deze versleten cellen en ruimt ze op in de milt. Maar hoe weet
Ergens op zo'n 965 parsec van de aarde draaien twee uitgebluste sterren in een duizelingwekkend tempo om elkaar heen. Eén rondje duurt maar 23 minuten. Ter vergelijking: de aarde doet er een jaar over om rond de zon te draaien. Deze twee sterren zijn zo dicht bij elkaar
Scheikundige reacties sturen zonder vlam of hitte, alleen met licht. Dat klinkt als sciencefiction, maar een nieuwe computersimulatie laat zien dat het misschien wel duizend keer efficiënter kan dan gedacht. Het geheim zit in een piepklein holtetje dat licht gevangen houdt rond een enkel molecuul. Normaal gesproken breek je een
Een orkaan die op de kust afstormt. Hoe hard waait het als hij aan land komt? Die vraag is cruciaal voor iedereen die op tijd moet vluchten of zijn huis moet beveiligen. Toch hadden computermodellen daar tot nu toe moeite mee, vooral als het om kunstmatige intelligentie (AI) ging. AI-
Waarom vliegen de bouwstenen van een atoomkern niet uit elkaar? Het antwoord ligt in een soort onzichtbare elastiekjes: krachtvelden die deeltjes aan elkaar vastplakken, de zogenoemde elektrische-fluxsnaren. Hoe die snaren zich precies gedragen, is voor natuurkundigen al jaren een lastig probleem. Een onderzoeksteam liet nu een quantumcomputer dit gedrag
Een amoebe heeft geen neus, geen ogen en geen brein. Toch weet het piepkleine beestje Dictyostelium feilloos uit welke richting een voedselsignaal komt. Het vangt daarvoor losse moleculen op uit zijn omgeving, alsof het in het donker tast naar regendruppels om te voelen uit welke richting de regen komt. Nieuw
Op maar zes lichtjaar afstand staat Barnard's Star, de dichtstbijzijnde losse ster bij onze zon. Reis je er met het snelste ruimtevaartuig ooit gebouwd naartoe, dan doe je er nog altijd tienduizenden jaren over. Toch weten we inmiddels dat er vier piepkleine planeten om deze ster draaien, allemaal
Zonnepanelen op je dak moeten jarenlang tegen een stootje kunnen: hitte in de zomer, vrieskou in de winter. Juist die temperatuurwisselingen zijn de achilleshiel van een veelbelovend nieuw soort zonnecel. Een onderzoeksteam heeft nu een manier gevonden om die zwakke plek te verstevigen, zonder in te leveren op prestaties. Het
Twee wolven die elkaar tegenkomen in het bos. Een vlinder die een bloem vindt. Een vos die een snelweg oversteekt en een auto tegenkomt. Al deze momenten lijken toeval, maar ze zijn ontzettend belangrijk. Zulke ontmoetingen bepalen of dieren een partner vinden, of een ziekte zich verspreidt, en of een
Bomen op Mars. Mos dat groeit in de diepste krater van de planeet. Het klinkt als sciencefiction, maar een groep wetenschappers heeft nu uitgerekend wat er zou gebeuren als Mars een zuurstofrijke atmosfeer zou krijgen, zoals de aarde die heeft. Hun berekeningen laten zien dat leven er dan mogelijk zou
Op de dwergplaneet Ceres, ergens tussen Mars en Jupiter, ligt een krater met een raadsel. In de bodem van Occator-krater staan vreemde heuvels die sterk lijken op "pingo's": ijsheuvels die je ook op aarde vindt, bijvoorbeeld in het noordpoolgebied van Canada. Hoe die heuvels op
Elke dag zinkt er in de oceaan een soort sneeuw naar de bodem. Geen gewone sneeuw, maar brokjes dode algen, uitwerpselen en ander organisch materiaal. Wetenschappers noemen dit "marine snow", oftewel zeesneeuw. Deze zeesneeuw speelt een grote rol bij het opslaan van CO2 in de diepe oceaan. Maar
De aarde bestaat niet uit precies dezelfde ingrediënten als de zon waaruit ons zonnestelsel ooit ontstond. Tijdens de vorming van onze planeet zijn lichte, vluchtige stoffen zoals zuurstof en zwavel grotendeels verdwenen, terwijl zware bouwstenen zoals ijzer en magnesium bleven zitten. Nieuw onderzoek laat zien dat andere rotsachtige planeten buiten
Soms blijkt een spectaculaire ontdekking in de sterrenkunde vooral een kwestie van rekenkunde te zijn. Dat lijkt nu te gebeuren met de zogeheten "Neptunus-richel": een opvallende ophoping van planeten die jarenlang als een echt kenmerk van ons sterrenstelsel werd gezien. Nieuw onderzoek zet daar grote vraagtekens bij.
Je hebt vast weleens gehoord dat de Golfstroom kan instorten, met grote gevolgen voor het weer in Europa. Wetenschappers waarschuwen daar al jaren voor. Maar nieuw onderzoek stelt een verrassende vraag: doen klimaatmodellen dit juist te somber voor? De Golfstroom is onderdeel van een groter systeem van zeestromen in de
Twee quantumchips die in aparte koelkasten zitten, tien kilometer uit elkaar. Toch gedragen ze zich als één systeem. Dat is precies wat een groep onderzoekers nu heeft laten zien, en het is een belangrijke stap richting grotere quantumcomputers. Een quantumcomputer gebruikt qubits: de kleinste rekeneenheden van zo'n machine.
De zon lijkt soms op een kolkende vuurbal zonder enige logica. Vlekken verschijnen en verdwijnen, uitbarstingen schieten de ruimte in, en vooral rond het zogeheten zonnemaximum, de periode waarin de zon het meest actief is, lijkt alles willekeurig. Maar een nieuwe meting van de Parker Solar Probe, een ruimtesonde van
Wil je weten hoe een koe er over twintig generaties uitziet als je alleen de sterkste melkgevers laat fokken? Daar hoef je niet jaren op te wachten. Wetenschappers bouwen complete dieren en hun erfelijke eigenschappen na in de computer, en spelen de evolutie als het ware in versneld tempo af.
Twee muizen snuffelen aan elkaar. Is dat een vriendelijke begroeting, het begin van een gevecht, of baltsgedrag? Voor onderzoekers is dat verschil lastig te zien, en al helemaal om het bij duizenden uren video automatisch te herkennen. Een nieuw AI-model doet dat nu wel, en kijkt daarbij speciaal naar
Sommige materialen geleiden stroom zonder enige weerstand. Dat heet supergeleiding. Er gaat dan geen energie verloren, zoals wel gebeurt in een gewone koperdraad die warm wordt. Al decennia lang proberen natuurkundigen te begrijpen hoe dit precies werkt bij een bijzondere groep materialen: de cupraten, supergeleiders gemaakt met koper en zuurstof